STORIES

Ρεπορτάζ από τη μάχη του Λασιθίου τον Μάιο του 1867

Αυτές τις ημέρες εορτάζεται η επέτειος της Μάχης του Λασιθίου που έγινε τον Μάιο του 1867. Εδώ παρουσιάζεται η έκθεση του στρατηγού των Τούρκων Ομέρ η οποία σίγουρα είναι χρήσιμη για την ιστορία ,αν και είναι μεροληπτική, αφού στην ουσία είναι δελτίου τύπου για την αντίκρουση των δημοσιευμάτων στις Ελληνικές Εφημερίδες των Αθηνών . Αναδημοσίευση σε Ελληνική Εφημερίδα την 26 Ιουνίου 1867 της Επισήμου Εκθεσεως του περι των εν Κρητη συμβανόντων προς απάντησιν εις τα υπο του Ελληνικού Τύπου διαδιδόμενα ψεύδη με ημερομηνία 1 Ιουνίου 1867 του Ομέρ Πασά για τη μάχη του Λασιθίου που δημοσιευτηκε στην Εφημερίδα Τουρκία της Κωνσταντινούπόλεως.

«Εξοχώτατε

……Την παρελθούσα Κυριακή και τα υπο τας οδηγίας μου στρατεύματα εκυριευσαν εξ εφόδου το μάλλον υψηλόν όρος του Λασιθίου ,εφ ού εκειτο το μοναστήριον Αφέδη (Μαλλον εννοεί την κορυφήν δυτικά του χωριου Πλάτη που υπάρχει εκκλησία και σήμερα) .Την δε δευτέραν ημέραν ανεπαύθησαν ,και την τρίτην κατεβησαν εις το χωρίον Πλάτην ,εν τη πεδιάδι του Λασιθίου , όπου απεκρουσαν και κατεπολέμησαν οκτω χιλιάδας ανταρτών .Πασα δ η επειχέιρησις αύτη εγενετο εν τη κοιλάδι του εν λόγω μοναστηρίου μέχρι του χωριού Πλάτης ,χωρίς ο ημέτερος στρατός να βαδίση επί των οδών ,αλλα προσχωρήσας δια των δυσβάτων ορέων .

Αφού ο στρατός ημών έλαβε προμηθειας δια πέντε ημέρες και αντικαταστήσας τα δαπανηθέντα ,προσέβαλεν εξ αριστερών την θέσιν αυτών , οπόθεν κατεπολέμησε και απέκρουσε τον εχθρόν.Δια δε της επιχείρήσεως ταύτης εκυριέυσαμεν την οδόν την καλουμένην Αφταμεσαράν ,ητις χρησιμεύει ημιν προς ασφαλήν και ευκολον συγκοινωνίαν, και εκ νέου μετα διήμερον αναπαυσιον οι επαναστάται απεδιώχθησαν εις τα όρη επί τα όρη του χωρίου Ψυχρού ,και εγενόμεθα κυριοι πλείστων χωρίων κειμένων ενε τη πεδιάδι του Λασιθίου ,συμπεριλαμανομένου , ως και του μοναστηρίου της Κρουσταλλενιας , οπου ευρομεν υπερ τας οκτώ χιλιαδας οκάδων μολύβδου και πεντήκοντα κιβωτίων φυσεκίων.

Προχθές δε πάντως οι ενοπολοι επαναστάται έιχον καταλάβει θέσιν εν τω οχυρώ χωρίω Τσερνιάδου(Τζερμιάδω), και επι των υψηλοτάτων ορέων συνάμα δε και των βραχωδών προς το βόρειο μέρος του χωριού τούτου , όπου ,κατα πλείστας γραμμας ,είχον ιδρύσει προμαχώνας. Χθες προσεβάλομεν εκ νέου αυτούς , εν τη εξ αμφοτέρων των μερών συσπροσίτω ταύτη θέσει , δηλαδή εκ του μέρους της πεδιάδος του Λασιθίου .Ετέρα στήλη εξήλθεν εκ του χωρίου του Καστελλίνου και διηυθύνθη προς τα χωρία Αβδού και Γωνίας, κάτωθι του μοναστηρίου της Κεράς, όπως διακόψη των εαυτώ αποχώρησιν. Ηρξάμεθα της ημετέρας επιχειρήσεως ενωρίς αλλα ραγδαιοτάτη βροχή εκώλυσε και εβράδυνε τας ημετέρας εργασίας διότι το όρος και η θέσεις του εχθρού εκαλύπτοντο υπό νεφών κωλυόντων ημάς όπως βλέπωμεν, και υποχρεώθημεν όπως αναμένωμεν επυ δύο ώρας και ημίσειαν να καθαρίση ο ουρανός (Η ομίχλη στην Αμπελο και σημερα ταλαιπωρεί τους οδηγούς των αυτοκινήτων σ.σ.). Κατα την ωρα δε ταύτην ,ευρισκόμην επι του προς δυσμάς του Αβδου υπαρχοντος υψώματος ,οπόθεν εδόθη το σημείον ενάρξεως της προσβολής .Μετά σπουδαίαν μάχην , ο εχθρός εξετοπίσθη και κατεδιώχθη πανταχόθεν ,καιετράπη εις παντελή φυγήν επί του υψηλού βουνού του Πάνω και του Κάτω Ποταμίου ,απολέσας μια ελληνικήν σημαίαν.Καθ΄ολας δε τα μάχας ταυτας η απώλεια των επαναστατών ,κατα την ομολογία του Μηνά Ζχαριάδου (υπασπιστού του οπλαρχηγού Βουγιουκλίδου) αιχματωλωτισθέντος , ήτο λίαν μεγάλη μόνοι οι Ελληνες απώλεσαν 400 – 500 άνδρας φονευθέντας και πολλούς τραυματισθέντας .Επίσης δε και αυτοχθονες υπέστησαν απωλείας σημαντικάς εκ φονευθέντων τε και τραυματισθέντων. Εκ μέρους δ ημών, καθ όλα τα μάχας ταύτας, εσχομεν δεκαοκτώ φονευθέντας και εννενήκοντα πέντε τραυματίας.

Κατα την ομολόγίαν του προρρηθέντος Μηνα Ζαχαριαδου , η δυναμις του εχθρού , κατ την πρώτη ημέραν της μάχης ,συνέκειτο εξ οκτώ χιλιάδων ανδρών ,κατα δε την γ΄και δ΄μάχην , ο αριθμός ούτος είχεν ελαττωθή μεγάλως ,προ πάντων εκ των Κρητών ανταρτών , όπερ αποδείκνυσιν, ότι απεμακρύνθησαν της μάχης και δεισκορπίσθησαν αναμφιμβόλως εν τοις εαυτοίς χωρίοις . εν δε τη μάχη της χθές συναφθείση υπήρχον πολύ ολίγοι αυτόχθονες , είχον δε μέινει σχεδόν μόνοι οι Ελληνες , σύμπασα δ ή δύναμις αυτών ηδύνατο να υπολογισθή ως συγκειμένη εκ 2000- 3000 ανδρών. Παρετήρησα μάλιστα , ότι οι αντάρται του Μιραμβέλλου απέδρασαν προς την εαυτών επαρχίαν εγκαταλείποντες τους Ελληνες ληστάς. Αναμφβόλως , δ οι του Λασιθίου διηυθυνθησαν προς το όρος της Κρίτσας μετα των εαυτών οικογενειών και των κτηνών. Ως εκ τουτου δ υποθέτω , οτι , εκ της μεγάλης επιτυχίας των ημετερων όπλων , οι αυτόχθονες αντάρται ου μόνον απώλεσαν άπαν το εαυτών θάροος , αλλα καταρώνται επίσης τους Ελληνας και τους εαυτών ιθαγενείς αρχηγούς ,ως εξαπατήσαντας αυτούς και εκβιάσαντας δια των παντοτοιοτρόπων προεπιχειρήσεων , ινα λάβωσι μέρος εις την ανταρσίαν .

Αμα εισήλθομεν εις Λασίθιον και κατελάβομεν το υψηλότερον βουνό, όπερ εστίν η κλείς της εισόδου ,έπραξα εργον φιλάνθρωπον αποστειλας προς τους επανασταταςΧριστιανό τινα ονοματι Γαλιφη Δημητριον , οπως γνωστοποιήση αυτοίς ,οτι πάσα αντίστασις ήν αδύνατος και ινα υποταγώσιν… Παρακατω περιγράφει ότι εβασανίστηκε γιατι θεωρηθηκε κατασκοπος ..

Ευαρεστηθείτε Εξοχωτατε οπως δεχθήτε τας διαβεβαιώσεις της εμης διακεκριμένης υπολήψεως
ΟΜΕΡ

Εκ του στρατοπεδου του Καστελίου τη 9 Σεφερ 1284 ( 1 Ιουνίου 1867).

Ερευνα : Γεώργιος Ελ. Μακράκης, δικηγόρος

Σχετικά άρθρα

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Back to top button
Close
Close