 |  |
Με το βλέμμα στραμμένο στο «μέλλον», η τοπική Δημοτική ηγεσία επιλέγει να …κόψει κεφάλια στο παρόν. Οι καρατομήσεις προσώπων παρουσιάζονται ως τολμηρές τομές, όμως, περισσότερο θυμίζουν επικοινωνιακή άσκηση αποφυγής ευθυνών. Γιατί όταν αλλάζουν μόνο τα πρόσωπα και όχι οι πολιτικές, το μέλλον μοιάζει επικίνδυνα με το παρελθόν.
Κάθε φορά που το σύστημα στριμώχνεται από τις ίδιες του τις επιλογές, επιστρατεύει την ίδια δοκιμασμένη συνταγή: αλλάζει πρόσωπα και υπόσχεται μέλλον. Οι καρατομήσεις παρουσιάζονται ως θαρραλέες τομές, ως απόδειξη αποφασιστικότητας και ανανέωσης. Στην πραγματικότητα, όμως, συχνά λειτουργούν ως βολικό υποκατάστατο της ουσιαστικής πολιτικής ευθύνης.
Το αφήγημα είναι γνώριμο. Κάποιοι «δεν απέδωσαν», κάποιοι «έκαναν λάθη», κάποιοι «κουράστηκαν». Απομακρύνονται, το πολιτικό κέντρο βάρους μετατοπίζεται επικοινωνιακά και το βλέμμα στρέφεται μπροστά. Όχι για να απαντηθούν τα κρίσιμα ερωτήματα του παρόντος, αλλά για να αποφευχθούν. Το μέλλον μετατρέπεται σε άλλοθι σιωπής για το παρελθόν.
Οι καρατομήσεις προσώπων, όταν δεν συνοδεύονται από καθαρό απολογισμό, δεν συνιστούν ανανέωση· συνιστούν διαχείριση εντυπώσεων. Γιατί η πολιτική δεν αποτυγχάνει μόνη της, αποτυγχάνει μέσω αποφάσεων, στρατηγικών και προτεραιοτήτων. Αν αυτές παραμένουν ανέγγιχτες, τότε η απομάκρυνση προσώπων δεν είναι παρά μια αλλαγή βιτρίνας.
Το πρόβλημα δεν είναι η αλλαγή στελεχών. Αντιθέτως, σε κάθε ζωντανό διοικητικό οργανισμό είναι αναγκαία. Το πρόβλημα ξεκινά όταν η αλλαγή προσώπων επιχειρεί να υποκαταστήσει την αλλαγή πολιτικής. Όταν οι ίδιοι μηχανισμοί, οι ίδιες λογικές και τα ίδια αδιέξοδα συνεχίζουν απλώς με νέο περιτύλιγμα. Τότε η «επανεκκίνηση» δεν είναι παρά ανακύκλωση φθοράς.
Η επίκληση του μέλλοντος σε τέτοιες στιγμές έχει κάτι το σχεδόν τελετουργικό. Λειτουργεί καθησυχαστικά, αποπροσανατολιστικά, σχεδόν παρηγορητικά. Όμως το μέλλον δεν είναι αφηρημένη έννοια. Χτίζεται πάνω σε επιλογές που έχουν ήδη γίνει — ή δεν έγιναν. Και χωρίς ειλικρινή αποδοχή ευθυνών, το μέλλον δεν είναι υπόσχεση, αλλά απειλή επανάληψης.
Επιπλέον, η πολιτική πρακτική των καρατομήσεων στέλνει και ένα δεύτερο, πιο υπόγειο μήνυμα: ότι η ευθύνη είναι πάντα ατομική, ποτέ συλλογική, ποτέ δομική. Ότι τα προβλήματα οφείλονται σε «κακούς διαχειριστές» και όχι σε λανθασμένες στρατηγικές. Έτσι, το σύστημα προστατεύεται, ενώ τα πρόσωπα θυσιάζονται. Πρόκειται για μια μορφή πολιτικής αυτοσυντήρησης, όχι αυτοκριτικής.
Αυτό το μοντέλο, ωστόσο, έχει ημερομηνία λήξης. Οι πολίτες δεν πείθονται πλέον τόσο εύκολα από αλλαγές ονομάτων και ρόλων. Διακρίνουν πότε η ανανέωση είναι ουσιαστική και πότε είναι προσχηματική. Και αντιλαμβάνονται ότι χωρίς αλλαγή κατεύθυνσης, οι ίδιες αιτίες θα παράγουν τα ίδια αποτελέσματα, όσα πρόσωπα κι αν αλλάξουν.
Αν το πολιτικό σύστημα θέλει πράγματι να κοιτάξει το μέλλον, οφείλει πρώτα να κοιτάξει κατάματα το παρόν. Να εξηγήσει τι πήγε λάθος, γιατί πήγε λάθος και ποια διδάγματα αντλεί. Να αλλάξει πολιτικές, όχι μόνο τους φορείς τους. Να αναλάβει συλλογική ευθύνη, όχι να τη διαχέει σε πρόσωπα που εύκολα αντικαθίστανται.
Διαφορετικά, οι καρατομήσεις θα συνεχίσουν να λειτουργούν ως τελετουργικές θυσίες στον βωμό της επικοινωνίας. Και το μέλλον, αντί να αποτελεί σχέδιο, θα παραμένει απλώς ένα βολικό σύνθημα για να ξεχνιέται το παρόν.
Η συνταγή είναι γνωστή: απομάκρυνση προσώπων, ανακύκλωση αφηγήματος, υπόσχεση για «νέα αρχή». Οι καρατομήσεις βαφτίζονται μεταρρύθμιση και το μέλλον επιστρατεύεται ως άλλοθι για να μη γίνει ποτέ σοβαρός απολογισμός του παρόντος.
- Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Κρήτη, την Ελλάδα και όλο τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν, με εγκυρότητα και αξιοπιστία, στο cna.gr
- Ακολουθήστε το cna.gr στο Facebook
- Ακολουθήστε το cna.gr στο Twitter
- Ακολουθήστε το cna.gr στο YouTube
- Ακολουθήστε το cna.gr στο Instagram
