ΒΟΑΚ Αγίου Νικολάου – Νεάπολης. Η ψυχρή πραγματικότητα | του Αντώνη Ζερβού

Η κατασκευή του νέου Οδικόύ ΒΟΑΚ αποτελούσε, και δυστυχώς θα εξακολουθεί να απο-τελεί βασικότατο αναπτυξιακό έργο το οποίο αναγγέλλεται εδώ και πάρα πολλά χρόνια αλλά όλο και κάτι προκύπτει και αυτό το μεγάλο έργο ζωής όλο και ξεμακραίνει.

Για λόγους που δεν έγιναν ποτέ σαφείς το έργο προγραμματίστηκε αρχικά από Χανιά μέχρι Άγιο Νικόλαο και χωρίστηκε σε τρία τμήματα και με διαφορετικό τρόπο χρηματοδότησης : α) Άγιος Νικόλαος – Νεάπολη με χρηματοδότηση από εθνικούς πόρους, β) Νεάπολη – Χερσόνησος με χρηματοδότηση μέσω ΣΔΙΤ (άρα ουσιαστικά με εθνικούς πόρους και αυτό) και γ) Χερσόνησος – Χανιά με παραχώρηση σε ιδιώτη (παραχωρησιούχο).

Τώρα, χωρίς καν προκαταρτική μελέτη αποφασίστηκε και ανακοινώθηκε η επέκταση του δυτικά από Χανιά μέχρι Κίσσαμο.

Για το τμήμα Άγιος Νικόλαος – Σητεία , με μελέτες σε αρκετά ώριμο στάδιο καμία νύξη. Ή μάλλον επίσημη άρνηση – από υπουργικά χείλη – για επέκταση ανατολικά του Αγίου Νικολάου.

Σαλαμοποίηση του έργου και ευκαιριακές μικροπολιτικές αποφάσεις ικανοποίησης ημετέ-ρων. Δυστυχώς. Και όλα αυτά τα κάνει το … επιτελικό κράτος !!!

Η κατασκευή του νέου ΒΟΑΚ ανακοινώθηκε πριν τις διπλές εθνικές εκλογές του 2022. ‘’Εγκαινιάστηκε’’ για τις προεκλογικές ανάγκες πρόχειρα με την υλοποίηση του τμήματος Αγίου Νικολάου – Νεάπολης που υπήρχαν απολύτως ώριμες μελέτες, αλλά ξεκίνησε με τραγικά αργούς ρυθμούς η υλοποίηση του έργου.

Δήμαρχος ων τότε, αλλά και ως πολιτ. μηχανικός, παρακολουθώντας από κοντά την πο-ρεία του έργου αυτού δεν μπορούσα να φαντασθώ την εξέλιξη της υλοποίησης του. Σκεφτόμουν – και το έλεγα και δημοσίως – ότι στα θέματα των απαλλοτριώσεων με τις διατάξεις που είχαν διαμορφωθεί λόγω των έργων της Ολυμπιάδας 2004, τα προβλήματα θα επιλύονταν στην ώρα τους, άρα δεν θα προκαλούσαν καθυστερήσεις στο έργο. Αλλά και στο ζήτημα της χρηματοδότη-σης, θεωρούσα ότι αφού επρόκειτο για εθνικούς πόρους, μπορεί να υπήρχε μικρή καθυστέρηση υλοποίησης αλλά το έργο θα ολοκληρωνόταν σωστά με την υλοποίηση και των 3 ανισόπεδων κόμβων – Αγίου Νικολάου, Λιμνών, Νεάπολης και ο ημικόμβος των Λακωνίων στου Ανυφαντή – καθώς και με τα συνοδά έργα στην περιοχή του κόμβου Αγίου Νικολάου (σύνδεση με την Αμ-μούδα και service road προς την Ευαγγελίστρια).

Δυστυχώς τα πράγματα αποδείχτηκαν τελείως διαφορετικά και η υπόθεση εξελίσσεται ά-σχημα για την ολοκλήρωση του σημαντικότατου αυτού έργου αλλά και για την ποιότητα του.

Η καθυστέρηση ολοκλήρωσης της διαδικασίας απαλλοτρίωσης των ιδιοκτησιών δημιούρ-γησε προβλήματα υλοποίησης του χρονοδιαγράμματος που είχε υποβληθεί από την κατασκευάστρια εταιρεία και είχε εγκριθεί (;) από το αρμόδιο υπουργείο. Λόγω των καθυστε-ρή-σεων αυτών η κατασκευάστρια εταιρεία απαίτησε – και εισέπραξε – αποθετική ζημία 21 εκ. € !!!, τα οποία αν είχαν δοθεί για τις απαλλοτριώσεις δεν θα υπήρχε πρόβλημα. Ενώ η καταβολή της τελευταίας δόσης αποζημίωσης των απαλλοτριούμενων ακόμα εκκρεμεί με τελευταία ημερομηνία κατάθεσης την 9/7/2 (αύριο !!!). Θα κατατεθούν ;

Επιπλέον, οι ‘’εθνικοί πόροι’’ τελικά δεν ήταν ‘’ελληνικοί’’ πόροι (από ίδια έσοδα του κρά-τους). Ήταν χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης. Όμως οι ευρωπαϊκοί αυτοί πόροι, είχαν ξεκάθαρο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης, την 30 Ιουνίου 2026 !!! Έχει δοθεί μικρή παράταση αλλά και πάλι δεν υπάρχει ο χρόνος απορρόφησης με ολοκλήρωση του αρχικού έργου μέχρι 31/12/2026. Έτσι η αρχική πίστωση περιορίστηκε κατά 37 εκ !!! Αν στο ποσό αυτό προστεθούν και τα 21 εκ. € που πήρε άκοπα ο εργολάβος έχουμε 58 εκ. € απώλεια πόρων για το έργο. Και δεν υπολογίζεται η απώλεια από το τουριστικό προϊόν που χάνεται λόγω δυσφήμισης.

Και καταλαβαίνουμε όλοι γιατί . Οι εκλογές του Φθινοπώρου που έρχονται επιβάλλουν να παρουσιαστεί κάποιο έργο. Κάτι σαν την τελετή εγκατάστασης του εργολάβου το 2022 δηλαδη!!!

Το έργο, μέχρι τον Μάρτιο προχωρούσε με αργούς ρυθμούς και ξαφνικά με το ξεκίνημα της τουριστικής περιόδου ‘’φούλαραν’’ οι μηχανές με στόχο να παραδοθούν 10 χιλιόμετρα λόγω του ότι οι εκλογές θα γίνουν ενωρίτερα από το 2027 που διατείνεται ο πρωθυπουργός.

Προφανώς πίεσαν τον εργολάβο να ‘’τρέξει’’ και φυσικά αποδέχτηκαν επιβολή της τραγικής ταλαιπωρίας των μετακινουμένων στην διαδρομή και την δυσφήμηση του τουριστικού μας προϊ-όντος ώστε να καταφέρουν να κοπούν κορδέλες !!!

Διακόπτεται η κυκλοφορία κάθε λίγο για ολόκληρες μέρες και η κυκλοφορία από και προς Ηράκλειο διοχετεύεται στους δαιδάλους του παλιού εθνικού αλλά και του επαρχιακού δικτύου. Αλλά και τις ημέρες που δεν υπάρχει τυπικά διακοπή κυκλοφορίας, διακόπτεται ξαφνικά σε διάφορα σημεία και δημιουργούνται απίθανες ουρές καθυστέρησης που ξεπερνούν τα 100 – 200 μέτρα. Η ταλαιπωρία των μετακινουμένων και τα χρονοδιαγράμματα εκδρομών, ταξιδίων κλπ πάνε περίπατο. Και η δυσαρέσκεια των επισκεπτών μας τεράστια που καταγράφεται συνεχώς από τα παράπονά τους.

Όλα αυτά προβάλλονται ως αναγκαίο κακό για την υλοποίηση του έργου .

Όλοι θέλουμε να τελειώσει το έργο. Αλλά να τελειώσει σωστά. Το θέμα είναι πότε και ποιο έργο θα παραδοθεί, το αρχικά σχεδιασθέν ή το κουτσουρεμένο χωρίς κόμβους, και λόγω βιασύ-νης και με κατασκευαστικά θέματα;

Υπάρχουν αρκετά ερωτήματα για την ποιότητα του έργου που θα παραδοθεί. Θα αναφέρω μερικά.

Με την βιασύνη που προέκυψε, ο απομένων χρόνος είναι αρκετός για τη σωστή και ασφαλή συμπύκνωση των επιχωμάτων (μπαζωμάτων) – όπου υπάρχουν – για να μην υπάρξουν στην συνέχεια υποχωρήσεις του οδοστρώματος;

– Τα cut and cover κατασκευάζονται από σκυρόδεμα . Το σκυρόδεμα για να αναλάβει τις αντο-χές του χρειάζεται 28 μέρες σύμφωνα με τους κανονισμούς. Που σημαίνει ότι πρέπει να πα-ρέλθει ένας μήνας από την σκυροδέτηση για να μπορούν να αναλάβουν τα φορτία επιχωμα-τώσεων. Και μένουν ακόμα αρκετά cut and cover να υλοποιηθούν. Υπάρχει χρόνος για την σωστή κατασκευή τους ή θα παραδοθούν ημιτελή ;

– Για τα 37 εκ. € που αφαιρέθηκαν από το έργο υπάρχουν προφορικές υποσχέσεις για την κάλυψη από εθνικούς πόρους !!! Αν πράγματι υπάρχουν, γιατί δεν υπογράφεται η σχε-τική υπουργική απόφαση ένταξης του ποσού αυτού στον εθνικό προϋπολογισμό, με συγκεκριμένο κωδικό έργου;

– Για το τμήμα Άγιος Νικόλαος – Νεάπολη υπήρχε η δυνατότητα μέσω προαίρεσης (δηλαδή αν ήταν σύμφωνος και ο εργολάβος), να διατεθεί ποσό 19 εκ. € για την βελτίωση και του παλιού εθνικού Άγιος Νικόλαος – Νεάπολη. Για το θέμα αυτό ουδεμία αναφορά !!! Μάλλον ο αέρας τα πήγε δυτικά αφού μέσω προαίρεσης ο ΝΟΑΚ θα φτάσει την Κίσσαμο.

Το τραγικό της υπόθεσης και της παραπληροφόρησης των ΜΜΕ είναι η παρουσίαση της διπλής εργοταξιακής κυκλοφορίας μέσω του cut and cover (φεύγοντας από Άγιο Νικόλαο για Ηράκλειο) για να κατασκευαστούν οι διπλανές δύο λωρίδες, ως παράδοση τμήματος του έργου !!!. Μόνοι μας βγάζουμε τα μάτια μας .

Το cut and cover είναι ανολοκλήρωτο. Ασφαλτοστρώθηκε εργοταξιακά για να διοχετευθεί η κυκλοφορία από κει (δεύτερη φωτό, κολωνάκια διαχωρισμού) και να συνεχιστούν οι εργασίες δίπλα. Στην 1η φωτό το βέλος επισημαίνονται οι ‘’αναμονές’’ σιδήρου για την ολοκλήρωση της σκυροδέτησης. Η χρησιμοποιηθείσα φωτό από τοπικά ΜΜΕ είναι από το εσωτερικό του ατελούς cut and cover και όχι απ’ έξω ώστε να μην φαίνεται ότι είναι η κατασκευή είναι ημιτελής !!!

Ασχολήθηκα μόνο με το κομμάτι του νέου ΒΟΑΚ στην περιοχή μας που το γνωρίζω πολύ καλά. Αλλά και στα υπόλοιπα τμήματα μέχρι την Κίσσαμο τα προβλήματα είναι τα ίδια

Στο Ρέθυμνο οι τοπικές αρχές παρεμβαίνουν άμεσα και δυναμικά. Μέχρι την UNESCO έφτασαν για την βελτίωση των όσων σχεδιάζονται βιαστικά και επιτακτικά, για τρις προεκλογικές ανάγκες.

Αλλά και Ηράκλειο υπάρχουν εντονότατες αντιδράσεις με προσφυγές σε δικαστικά και διοι-κητικά όργανα.

Εδώ; Έχουμε κάποια ενέργεια ή διαμαρτυρία; Παρακολουθεί κάποιος την πορεία του έρ-γου; Υπάρχει κάποια υπεύθυνη και ολοκληρωμένη ενημέρωση από τους τοπικούς άρχοντες με πραγματικά στοιχεία και όχι υποσχέσεις και γενικότητες; Μάλλον απλά παρακολουθούμε και παίρνουμε αδιαμαρτύρητα ότι μας δίνουν. Ότι περισσεύει. Δυστυχώς

Όλα τα παραπάνω αποδεικνύουν περίτρανα ότι δεν υπήρξε ποτέ σοβαρός κυβερνητικός προγραμματισμός και σεβασμός στον πολίτη.

Το επιτελικό κράτος και εδώ απέτυχε , όπως στην Υγεία, στην διαχείριση της ακρίβειας.

Κρίμα . Γιατί υπήρξαν ελπίδες στην αρχή. Αλλά διαψεύδονται συνεχώς. Η μικροπολιτική επέστρεψε σε όλο της το μεγαλείο.

Ας προσέχουμε λοιπόν στις επιλογές μας.